Học sinh Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Sùng Phài (phường Đoàn Kết) tham gia hoạt động hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam.

Đổi mới phục vụ, thích ứng xu hướng đọc số

Hiện nay, Thư viện tỉnh đang quản lý trên 81 nghìn bản sách, 60 loại báo, tạp chí cùng khoảng 500 tài liệu điện tử. Từ năm 2025 đến nay, đơn vị phục vụ gần 90 nghìn lượt bạn đọc, trong đó hơn 60 nghìn lượt truy cập thông qua hệ thống thư viện điện tử. Đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng, Thư viện tỉnh duy trì nhiều hình thức phục vụ như: đọc tại chỗ, cho mượn về nhà và đặc biệt là phục vụ lưu động. Việc phát triển thư viện điện tử thông qua trang https://thuviendientu.laichau.gov.vn/serchBook mở ra không gian đọc không giới hạn về thời gian và địa lý. Bạn đọc có thể tra cứu, đọc sách mọi lúc, mọi nơi thông qua nền tảng trực tuyến, phù hợp với nhịp sống hiện đại.

Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của công nghệ, thói quen đọc cũng có nhiều thay đổi. Người đọc có xu hướng lựa chọn các nội dung ngắn, mang tính ứng dụng cao, đọc nhanh trên thiết bị di động. Điều này đòi hỏi ngành Thư viện tiếp tục đổi mới cách phục vụ, vừa đáp ứng nhu cầu trước mắt, vừa từng bước hình thành thói quen đọc sâu cho bạn đọc.

Ông Nguyễn Khắc Thái - Giám đốc Thư viện tỉnh cho biết: “Chúng tôi xác định phát triển văn hóa đọc trong giai đoạn hiện nay phải đi theo hướng linh hoạt, kết hợp hài hòa giữa thư viện truyền thống và thư viện số. Việc đa dạng hóa hình thức phục vụ không chỉ giúp thu hút bạn đọc mà còn tạo điều kiện để mọi người, nhất là ở vùng sâu, vùng xa được tiếp cận tri thức thuận lợi hơn”.

Thực tế cho thấy, dù các loại hình sách điện tử, sách nói ngày càng phổ biến, nhưng sách in vẫn giữ vị trí quan trọng. Đối với nhiều bạn đọc, đặc biệt là học sinh, việc cầm trên tay cuốn sách giấy vẫn mang lại cảm giác gần gũi, giúp tập trung và tiếp nhận kiến thức sâu hơn. Đây cũng là cơ sở để ngành Thư viện tiếp tục duy trì và phát triển song song cả hai hình thức.

Lan tỏa văn hóa đọc

Hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam, Thư viện tỉnh tổ chức trưng bày, triển lãm sách; cấp thẻ bạn đọc miễn phí; giới thiệu sách mới; cuộc thi “Đại sứ văn hóa đọc”, “Vẽ tranh theo sách”… Đồng thời, đẩy mạnh luân chuyển sách về cơ sở, phối hợp với các trường học tổ chức Ngày Sách, tạo không gian đọc hấp dẫn cho học sinh. Trong đó, hoạt động tại trường học được xem là điểm nhấn quan trọng, góp phần hình thành thói quen đọc sách ngay từ lứa tuổi học sinh.

Không gian trưng bày, giới thiệu sách tại Trường THPT Sìn Hồ (xã Sìn Hồ), thu hút học sinh tham gia.

Tại Trường THPT Sìn Hồ (xã Sìn Hồ), Ngày Sách được tổ chức với nhiều hoạt động như: xếp sách nghệ thuật, kể chuyện theo sách, giao lưu chia sẻ về những cuốn sách hay, thu hút đông đảo học sinh tham gia. Đặc biệt, Câu lạc bộ văn hóa đọc của nhà trường đã trở thành mô hình tiêu biểu. Từ 30 thành viên ban đầu, đến nay câu lạc bộ đã phát triển lên khoảng 200 thành viên. Không chỉ dừng lại ở việc đọc sách, các em còn tham gia thuyết trình, viết cảm nhận, tổ chức hoạt động chia sẻ sách. Qua đó, từng bước hình thành kỹ năng mềm, sự tự tin và tinh thần học tập chủ động.

Thầy giáo Trần Văn Tuấn - Hiệu trưởng Trường THPT Sìn Hồ chia sẻ: “Thông qua các hoạt động về sách, học sinh không chỉ tiếp thu kiến thức mà còn được rèn luyện kỹ năng giao tiếp, tư duy và làm việc nhóm. Đặc biệt, các em đã hình thành thói quen đọc sách, biết chủ động tìm kiếm tri thức phục vụ học tập và cuộc sống”.

Tại nhiều địa phương, các tủ sách cơ sở, điểm đọc sách là địa chỉ tin cậy để người dân tìm hiểu kiến thức, đặc biệt là các tài liệu hướng dẫn sản xuất. Đã có nhiều hộ gia đình áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào chăn nuôi, trồng trọt, nâng cao năng suất, cải thiện thu nhập. Học sinh vùng cao mở rộng hiểu biết, hình thành nhân cách, hướng tới lối sống tích cực.

Trong thời gian tới, Thư viện tỉnh tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền nâng cao nhận thức về văn hóa đọc; củng cố, hoàn thiện hệ thống thư viện các cấp; tăng cường đầu tư cơ sở vật chất; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển thư viện số. Cùng với đó, đặt mục tiêu mở rộng đối tượng phục vụ, nâng cao khả năng tiếp cận tri thức cho người dân, nhất là ở khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa; từng bước xây dựng xã hội học tập, trong đó văn hóa đọc trở thành nền tảng quan trọng.

Có thể khẳng định, phát triển văn hóa đọc không chỉ là nhiệm vụ của ngành thư viện hay giáo dục, mà cần sự chung tay của toàn xã hội. Khi mỗi người hình thành thói quen đọc sách, tri thức sẽ được lan tỏa, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững của địa phương.